Sau khi đọc cuốn sách gần đây của tác giả Ryan Patrick Budd có tựa đề Salvation Stories: Family, Failure, and God’s Saving Work in Scripture (Tạm dịch Những câu chuyện Cứu độ: Gia đình, sự thất bại và công trình cứu độ của Thiên Chúa trong Kinh Thánh), người ta được mời gọi suy ngẫm về những hậu quả của sự phản nghịch của con người chống lại các lệnh truyền của Thiên Chúa. Chúng ta hãy bắt đầu liên hệ những lời phán xét được tuyên bố đối với A-đam và E-và do sự bất tuân của họ với những bất ổn trong mối quan hệ giữa con người với nhau, xuất phát từ những xung đột trong gia đình.
Một trong những lời nguyền đối với E-và đã ảnh hưởng đến mối quan hệ giữa bà với chồng, và lời nguyền đối với A-đam liên quan đến vai trò của ông như một người cung cấp lương thực (xem St 3:16-19). Điều này không chỉ xảy ra với họ mà còn ảnh hưởng đến các thế hệ sau. Có bao người đang bộc lộ những tổn thương của mình thông qua những mối quan hệ rối loạn và những bận tâm phù phiếm?
Trong một nền văn hóa bị tục hóa, người ta sẽ không coi Thiên Chúa là nền tảng của cuộc sống hàng ngày. Nếu cảm giác an toàn, đủ đầy, tự chủ, bình an nội tâm hoặc sự được chấp nhận của chúng ta bị tổn hại do bị lạm dụng và bỏ rơi thời thơ ấu, và nếu chúng ta tìm kiếm sự chữa lành từ thế gian thay vì Thiên Chúa, chúng ta sẽ dẽ dàng bị cuốn vào cuộc chạy đua đầy thất vọng để tìm kiếm quyền lực, danh vọng, khoái lạc phóng đãng, sự tán dương, hoặc bất kỳ thần tượng phàm tục nào khiến chúng ta quên đi việc vác thập giá của mình. Trước khi bạn nhận ra, thứ hào nhoáng mà bạn từng xem là “báu vật” sẽ trở thành một công cụ hủy diệt, kéo bạn vào vòng xoáy tội lỗi.
Sự thất bại của nền văn hóa trong việc nhận thức về bản tính sa ngã của con người khiến tôi nhớ đến một câu nói của Alphonse Ratisbonne (1814-1884), một quý tộc Do Thái đã có một kinh nghiệm thần bí và được hoán cải trở lại đạo Công giáo. Một trong những điều được mặc khải cho ông là sự nghiêm trọng của tội lỗi:
“Bạn sẽ không ngước mắt lên nhìn Đấng Cứu Thế của nhân loại, Đấng đã đổ máu ra để rửa sạch vết nhơ của tội nguyên tổ sao? Ôi, vết nhơ đó thật đáng ghê sợ! Nó khiến con người, vốn được tạo dựng theo hình ảnh Thiên Chúa trở nên hoàn toàn không thể nhận ra.”
Thâm chí, có thể nói rằng cách chúng ta đối xử với nhau ngày càng trở nên xa rời Thiên Chúa do hậu quả của tội lỗi.
“Tội làm tổn thương bản chất của con người và gây hại cho sự đoàn kết của nhân loại” (Giáo lý Hội thánh Công giáo 1849).
Tôi sẽ không tiết lộ chương cuối cùng của cuốn sách, nhưng Budd mô tả một cách tinh tế rằng Thiên Chúa đã đảo ngược những lời nguyền. Bạn sẽ được nhắc nhớ rằng chúng ta là một phần trong gia đình của Người, và những ân sủng Ngài rộng lượng ban tặng thì luôn dư đầy để đưa chúng ta trở về từ những lầm lỗi của mình.
Những người chưa bao giờ nghiên cứu về các lời nguyền trong Kinh Thánh có thể xem giáo huấn về chúc lành và nguyền rủa là những điều mê tín cổ xưa. Tuy nhiên, nếu bạn quan sát các xu hướng văn hóa suy đồi qua lăng kính tôn giáo, bạn sẽ dần nhận ra rằng việc nổi loạn chống lại luật luân lý của Thiên Chúa thực sự dẫn đến sự băng hoại trong đời sống hàng ngày và trong các mối quan hệ của con người. Nếu sự dại dột của việc thờ ngẫu tượng thế tục vẫn chưa đủ thuyết phục, hãy quan sát các cộng đồng trên khắp thế giới bị ảnh hưởng bởi các văn hóa về sự nổi loạn; bạn cũng sẽ thấy những hậu quả như nghèo đói, thất bại và sự tan vỡ gia đình (xem Đnl 28:17, 29, 41). Ở các nước Thế giới thứ ba nơi hoạt động huyền bí và thờ cúng tà thần phổ biến, bạn sẽ thấy tình trạng nghèo đó, thất bại và áp bức đi kèm, cũng như sự áp bức (Đnl 28:29, 32). Suy ngẫm về những bài học Kinh Thánh khiến tôi càng trân trọng chương cuối cùng trong cuốn sách của Budd hơn.
Phần lớn nội dung của Salvation Stories xoay quanh những khiếm khuyết của khoảng một chục gia đình trong Cựu Ước. Dù họ gặp phải những xung đột lớn và những sa ngã đạo đức nghiêm trọng, họ vẫn đóng vai trò quan trọng trong kế hoạch cứu độ của Thiên Chúa. Từ thời các tổ phụ cho đến thời lưu đày, chúng ta thấy rằng:
“Thiên Chúa làm cho mọi sự sinh ích cho những ai yêu mến Người, tức là cho những kẻ được Người kêu gọi theo như ý Người định.” (Rm 8:28).
Nếu bạn đọc hết những câu chuyện này trong Kinh Thánh, bạn sẽ kinh ngạc trước lòng trung tín của Thiên Chúa đối với dân Ngài. Một phản ứng thích hợp từ phía con người là điều cần thiết để trở về hòa hợp với Thiên Chúa.
Một trong những câu chuyện cảm động nhất trong Kinh Thánh mà Budd đề cập là sự ăn năn của các anh trai của Giuse sau khi họ đã bán ông làm nô lệ. Lòng thương xót mà Giuse dành cho các anh mình báo trước lòng thương xót của Chúa Kitô đối với mọi tội lỗi của chúng ta. Một tấm lòng thống hối là phản ứng thích hợp nhất sau khi sa ngã:
“Lạy Thiên Chúa, tế phẩm dâng Ngài là tâm thần tan nát, một tấm lòng tan nát giày vò, Ngài sẽ chẳng khinh chê.” (Tv 51:17)
Sự sám hối mở ra con đường chữa lành các mối liên kết thiêng liêng của chúng ta.
Lòng thương xót của Giuse gợi nhớ tôi nghĩ đến Mối Phúc thứ năm; và khi đọc tiếp cuốn sách, bạn có thể thấy những nhân vật khác trong Kinh Thánh phản ánh các Mối Phúc khác: Áp-ra-ham đã hiền lành với Lót; Ha-na trở nên nghèo khó trong tâm hồn; Đa-vít đã than khóc và bị bách hại vì sự công chính; Giô-na-than (con trai vua Sa-un) muốn đóng vai trò hòa giải dù bị cuốn vào vòng xoáy chính trị; Rút khao khát sự công chính – bà không bỏ rơi mẹ chồng goá bụa của mình dù phải đi mót lúa để kiếm sống; và Tô-bi-a có tâm hồn trong sạch, kết hôn “với sự chân thành” chứ không vì dục vọng.
Càng suy ngẫm về những việc làm đạo đức này, bạn sẽ càng nhận ra rằng những phản ứng đầy phúc lành có thể biến đổi một thế giới sa ngã và đảo lộn trở nên tốt đẹp hơn.
Các Mối Phúc là “những lời hứa nghịch lý nâng đỡ niềm hy vọng trong những lúc gian truân; chúng loan báo cho những phúc lành và ân thưởng đã được bảo đảm, dù mới chỉ được thấy lờ mờ, cho những ai là môn đệ của Đức Kitô” (GLCG 1717)
Những bài học về mối quan hệ trong Salvation Stories là những lời nhắc nhở hữu ích trong những lúc gia đình bất hòa hoặc khi chúng ta đấu tranh để giữ vững tinh thần lạc quan trong đời sống thiêng liêng. Thật tốt khi được nhắc nhở rằng các hậu quả của những lời nguyền không phải là điều bất biến, và những phúc lành sẽ đến với gia đình nhân loại khi chúng ta sống theo thánh ý Thiên Chúa.
Nguồn: catholicexchange.com
Tác giả: Oliver Oliveros
Chuyển ngữ: Kim Linh | CTV JESCOM – Truyền Thông Dòng Tên
